La kolonoj de la socio

H >> Henrik Ibsen >> La kolonoj de la socio

Pages:
1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7

Noto de tekstpreparulo:
En cxi tiu teatrajxo, la tradukisto uzas komencemajuskla "Vi" por
signifi norvega formala alparola pronomo. Ankaux, cxi tiu ASCII-a
versio uzas la litero "O" anstataux norvega "streko-O".

HENRIK IBSEN

LA KOLONOJ DE LA SOCIO

Dramo en kvar aktoj

(Samfundets stotter 1877)

Tradukis: Odd Tangerud

Eldonejo JEC Scandinavia a/s
Postboks 54
N - 3401 Lier
Tel 32 85 50 03
Fax 32 85 50 82

ISBN 82 91 707-52-9

LA KOLONOJ DE LA SOCIO

ROLOJ:

KONSULO BERNICK.
SINJORINO BERNICK, lia edzino.
OLAF, ilia filo, 13 jara.
FRAUXLINO BERNICK, fratino de la konsulo.
JOHAN TONNESEN, pli juna frato de sinjorino Bernick.
FRAUXLINO HESSEL, sxia pli agxa duonfratino.
HILMAR TONNESEN, kuzo de sinjorino Bernick.
ADJUNKTO RORLUND.
GRANDKOMERCISTO RUMMEL.
KOMERCISTO VIGELAND.
KOMERCISTO SANDSTAD.
DINA DORF, juna knabino en la domo de la konsulo.
PLENRAJTIGITO KRAP.
SXIPKONSTRUISTO AUXNE.
LA EDZINO DE GRANDKOMERCISTO RUMMEL.
LA EDZINO DE POSXTESTRO HOLT.
LA EDZINO DE DOKTORO LYNGE.
FRAUXLINO RUMMEL.
FRAUXLINO HOLT.
BURGXOJ kaj ALIAJ LOGXANTOJ, FREMDAJ MARISTOJ, PASAGXEROJ
sur VAPORSXIPO k.t.p.

(La agado okazas en la domo de konsulo _Bernick_ en eta norvega
cxemara urbo.)

UNUA AKTO

(Spaca gxarden-salono en la domo de _konsulo Bernick_. Maldekstre en
la antauxo pordo kondukas al la cxambro de la konsulo; pli malantauxe
en la sama muro estas simila pordo. Meze sur la kontrauxa pordo estas
pli granda enir-pordo. La fona muro estas preskaux tute el spegula
vitro kun malferma pordo al largxa gxarden-sxtuparo, super kiu estas
etendita sunsxirmilan velon. Sube de la sxtuparo vidigxas parto de la
gxardeno, enkadrigita de krado kun mallargxa enir-pordego. Ekstere
kaj laux la krado lauxas strato, kies kontrauxa flanko havas
malgrandajn hele-koloritajn lignajn domojn. Estas somero kaj varma
sunbrilo. Kelkaj homoj foje preterpasas en la strato; oni haltas kaj
interparolas; farigxas komerco en vendejo situanta cxe la angulo
k.t.p.)

(Ene en la gxardena salono sidas cxirkaux tablo aro da sinjorinoj.
Meze antaux la tablo sidas _sinjorino Bernick_. Cxe sxia maldekstra
flanko sidas _sinjorino Holt_ kun _filino_, kaj lauxvice _sinjorino
Rummel_ kaj _frauxlino Rummel_. Dekstre de _sinjorino Bernick_
sidas _sinjorino Lynge, frauxlino Bernick_ kaj _Dina Dorf_. Cxiuj
sinjorinoj estas okupataj pri manlaboro. Sur la tablo kusxas grandaj
amasoj da duone pretigitaj kaj prettonditaj linajxoj kaj aliaj
vestajxoj. Pli fone, cxe malgranda tablo sur kiu staras du florpotoj
kaj glaso da suker-akvo, sidas _adjunkto Rorlund_ legante el libro
ore randita, tamen tiel ke nur opaj vortoj auxdigxas de la publiko.
Ekstere en la gxardeno kuras _Olaf Bernick_ cxirkauxe pafante al celo
per arko.)

(Post momento venas _sxipkonstruisto Auxne_ kviete enen tra la pordo
dekstre. Okazas ioma interrompigxo de la legado; _sinjorino Bernick_
kapsignas al li kaj montras al la pordo maldekstre. _Auxne_ trankvile
iras tien kaj frapas kelkajn fojojn sur la pordon de la konsulo
kviete kaj kun interspacoj. _Plenrajtigito Krap_, kun cxapelo en la
mano kaj paperoj sub la brako venas el tiu cxambro.)

PLENRAJTIGITO KRAP
Cxu estas vi, kiu frapas?

SXIPKONSTRUISTO AUXNE
La konsulo sercxas min.

PLENRAJTIGITO KRAP
Li faris; sed ne povas akcepti Vin; li transdonis al mi -- --

SXIPKONSTRUISTO AUXNE
Al Vi? Mi preferus -- --

PLENRAJTIGITO KRAP
-- -- transdonis al mi diri, ke Vi devas cxesi pri tiuj sabat-tagaj
prelegoj por la laboristoj.

SXIPKONSTRUISTO AUXNE
Cxu? Mi pensis ke mi povus uzi mian libertempon -- --

PLENRAJTIGITO KRAP
Vi ne devas uzi Vian libertempon por fari la laboristojn sentauxgaj
en la labortempo. Lastan sabaton Vi parolis pri la damagxo, kiun la
laboristoj ricevus de niaj novaj masxinoj kaj de la nova labormetodo
en la sxipfarejo. Kial Vi tion faras?

SXIPKONSTRUISTO AUXNE
Tion mi faras por subteni la socion.

PLENRAJTIGITO KRAP
Strange! La konsulo diras, ke tio estas soci-disrompo.

SXIPKONSTRUISTO AUXNE
Mia socio ne estas tiu de la konsulo, sinjoro plenrajtigito! Kiel
estro de la laborista asocio mi devas -- --

PLENRAJTIGITO KRAP
Vi unue kaj cxefe estas laborestro de la sxipfarejo de konsulo
Bernick. Vi unue kaj cxefe faru Vian devon al la socio, kiu nomigxas
la firmao de konsulo Bernick; cxar estas de _tiu_ ke ni cxiuj vivas.
-- Jes, nun Vi scias kion la konsulo dirus al Vi.

SXIPKONSTRUISTO AUXNE
La konsulo ne estus tion _tiel_ dirinta, sinjoro plenrajtigito! Sed
mi ja komprenas kiun mi povas danki por tio cxi. Estas la damnita
usona averiulo. Tiuj homoj volas progresigi la laboron, kiel ili
kutimigxis tie transe, kaj tio --

PLENRAJTIGITO KRAP
Nu ja, nu ja; mi ne povas lasi min tirigxi enen en detalojn. Nun Vi
konas la opinion de la konsulo; jen suficxe! Bonvolu returni al
la farejo; certe bezonigxas; mi baldaux mem venos. -- Pardonu
sinjorinoj!

(Li salutas kaj eliras tra la gxardeno kaj malsupren laux la strato.
_Sxipkonstruisto Auxne_ eliras silente dekstre. La _adjunkto, _kiu
dum la pasinta mallauxta interparolo dauxrigis la legadon, baldaux
poste finlegis la libron, kaj batfermas gxin.)

ADJUNKTO RORLUND
Jen, miaj karaj auxskultantinoj, pri tio finite.

SINJORINO RUMMEL
Oh, kia instruplena rakonto!

SINJORINO HOLT
Kaj kun bona moralo!

SINJORINO BERNICK
Tia libro vere donas multon pripensindan.

ADJUNKTO RORLUND
Ho jes; gxi estas bonfara kontrauxeco al tio, kion ni bedauxrinde
cxiutage povas vidi, kaj en gazetoj kaj en periodajxoj. Cxi tiu
sxminkita eksterajxo, kiun la grandaj socioj vidigas, -- kion gxi
vere kasxas? Vantecon kaj putrecon, se mi povas min tiel esprimi.
Neniu morala fundamento sub la piedoj. Per unu vorto, -- ili estas
kalkumitaj tombejoj, tiuj grandaj socioj nuntempe.

SINJORINO HOLT
Jes tutcerte.

SINJORINO RUMMEL
Ni ja nur bezonas rigardi al la usona sxipanaro, kiu nun trovigxas
cxi tie.

ADJUNKTO RORLUND
Nu, pri tia kanajlaro el la homaro mi ne degnas paroli. Sed ecx en la
plej altaj tavoloj, kiel statas _tie_? Dubo kaj fermanta maltrankvilo
en cxiuj lokoj; malpaco en la animoj kaj necerteco en cxiuj rilatoj.
Kiel ja estas subfosita la familia vivo tie? Kiel ja esprimas sin
auxdacaj deziroj renversi ecx la plej gravajn verojn?

DINA
(sen suprenrigardi) Tamen cxu ne ankaux multaj grandaj faroj okazas?

ADJUNKTO RORLUND
Grandaj faroj --? Mi ne komprenas --

SINJORINO HOLT
(surprizita) Sed, Dio, Dina --!

SINJORINO RUMMEL
(sammomente) Tamen, Dina, kiel Vi do povas --?

ADJUNKTO RORLUND
Mi opinias ke ne estus sane se tiaj faroj trovis enlason cxe ni. Ne,
ni cxi-hejme devas danki al Dio, ke statas cxe ni kiel estas. Certe
kreskas fiherboj inter la tritiko ankaux cxi tie, bedauxrinde; sed
gxin ni sincere klopodas sarki plej eble bone. Gravas ke ni tenu la
socion pura, miaj sinjorinoj, -- teni ekstere cxion tion neprovitan,
kiun senpacienca tempo volas trudi al ni.

SINJORINO HOLT
Kaj el tio bedauxrinde trovigxas pli ol suficxe.

SINJORINO RUMMEL
Jes, pasintan jaron pendis de hareto, ke ni ricevus fervojon al la
urbo.

SINJORINO BERNICK
Nu, tion ja Karsten sukcesis malhelpi.

ADJUNKTO RORLUND
La providenco, sinjorino Bernick. Vi povas esti certa, ke Via edzo
estis ilo en la mano de iu pli alta, kiam li rifuzis okupigxi pri tiu
kaprico.

SINJORINO BERNICK
Kaj tamen li spertis suficxe da malico el la gazetoj. Sed ni tute
forgesas danki Vin, sinjoro adjunkto. Vere estas tre afable de Vi, ke
Vi oferas tiom da tempo por ni.

ADJUNKTO RORLUND
Ho nu, nun dum la lerneja ferio --

SINJORINO BERNICK
Ja, ja, tamen estas ja ofero, sinjoro adjunkto.

ADJUNKTO RORLUND
(lokigas sian segxon pli proksimen.) Ne parolu pri tio, kara
sinjorino. Cxu Vi mem ne faras oferon por la bona afero? Kaj cxu Vi
gxin ne donas gxoje? Tiuj morale koruptitaj, por kies plibonigo Vi
laboras, estas rigardendaj kiel vunditaj soldatoj sur batalkampo;
Vi, karaj sinjorinoj estas la diakoninoj, la kompatemaj fratinoj,
kiuj sxirkolektas cxarpion por tiuj malfelicxaj vunditoj, metas la
bandagxon milde sur la vundon, kuracas kaj sanigas ilin --

SINJORINO BERNICK
Certe estas granda donaco de graco vidi cxion en tia bela lumo.

ADJUNKTO RORLUND
Multo estas denaska tiurilate; sed multo eblas esti akirata. Gravas
vidi la aferojn en la lumo de sincera vivotasko. Jes, kion nun Vi
diras, frauxlino Bernick? Cxu Vi ne trovis kvazaux pli sekuran
fundamenton kiam Vi oferis vin al la tasko instrui?

FRAUXLINO BERNICK
Ahx, mi ne scias kion respondi. Ofte kiam mi iras tie en la lerneja
cxambro, mi deziras esti ege fore sur la sovagxa maro.

ADJUNKTO RORLUND
Nu auxdu, estas la malkvieto, kara frauxlino. Sed kontraux tiaj
maltrankvilaj gastoj oni devas fermi la pordon. La sovagxa maro, --
tion Vi kompreneble ne pensas litere; Vi pensas pri la granda ondanta
homa socio, kie multaj submergigxas. Kaj cxu Vi vere tiom alte
taksas la vivon, kiun Vi auxdas zumi kaj brui ekstere? Rigardu
nur la straton. Tie la homoj iras en la sunbrulo, sxvitantaj kaj
baraktantaj kun siaj etaj aferoj. Por ni vere estas pli kontentige
sidi malvarmete cxi tie interne turnante la dorson al tiu flanko,
de kie venas la perturbo.

FRAUXLINO BERNICK
Jes, Dio, vi ja eble tute pravas --

ADJUNKTO RORLUND
Kaj en domo kia tiu cxi, -- en bona kaj pura hejmo, kie la familia
vivo montras sin en la plej bela aspekto, -- kie paco kaj konkordo
regas -- -- (al _sinjorino Bernick_) Al kio Vi auxskultas, sinjorino?

SINJORINO BERNICK
(turnita al la plej antauxa pordo maldekstre) Kiel lauxtvocxaj ili
farigxas tie interne.

ADJUNKTO RORLUND
Cxu io aparte okazas?

SINJORINO BERNICK
Mi ne scias. Mi auxdas ke estas iuj ene cxe mia edzo.

(_Hilmar Tonnesen_, kun cigaro en la busxo, envenas tra la pordo
dekstre, sed haltas je la vido de tiom da sinjorinoj.)

HILMAR TONNESEN
Ho, pardonu -- (volas retiri sin)

SINJORINO BERNICK
Ne, Hilmar, proksimu do; vi ne gxenas. Cxu vi ion volas?

HILMAR TONNESEN
Ne, mi nur volis enrigardi. Saluton, sinjorinoj. (al _sinjorino
Bernick_) Nu, kio do farigxos?

SINJORINO BERNICK
Pri kio?

HILMAR TONNESEN
Bernick estas ja kunvokinta kunvenon.

SINJORINO BERNICK
Cxu? Pri kio do?

HILMAR TONNESEN
Ho, estas ja denove tiu fervoj-sensencajxo.

SINJORINO RUMMEL
Ne, cxu eblas?

SINJORINO BERNICK
Bedauxrinda Karsten, cxu li havu ecx pliajn malagrablajxojn --

ADJUNKTO RORLUND
Sed kiel ni komprenu tion cxi, sinjoro Tonnesen? Konsulo Bernick jam
lastan jaron konigis, ke li ne volas havi iun fervojon.

HILMAR TONNESEN
Jes, tion ankaux mi opinias; sed mi renkontis plenrajtigiton Krap,
kaj li rakontis, ke la fervoja afero denove traktigxos, kaj ke
Bernick havas kunvenon kun tri el la monhavantoj en la urbo.

SINJORINO RUMMEL
Jes, cxu ne estas kiel sxajnis al mi, ke mi auxdis la vocxon de
Rummel.

HILMAR TONNESEN
Jes, kompreneble Rummel kunestas, kaj ankaux komercisto Sandstad el
la deklivo kaj Mikkel Vigeland, -- "Mikelo Sanktulo", kiel oni nomas
lin.

ADJUNKTO RORLUND
Hm --

HILMAR TONNESEN
Pardonu, sinjoro adjunkto.

SINJORINO BERNICK
Kaj nun estis ja tie cxi tiel bone kaj trankvile.

HILMAR TONNESEN
Nu ja, miaparte mi ne bedauxrus, ke ili komencus denove kvereli.
Estus ja ioma amuzado.

ADJUNKTO RORLUND
Nu, tiajn amuzadojn mi pensas, ke oni povas senesti.

HILMAR TONNESEN
Tio estas laux natura emo. Certaj naturoj bezonas foje sxirantaj
bataloj. Sed de tio la etburgxa vivo ne havas multe oferenda, kaj ne
estas por cxiu donita -- (foliumas la libron de la adjunkto) "La
virino kiel la servantino de la socio". Kia sensencajxo estas tio?

SINJORINO BERNICK
Dio, Hilmar, tion vi ne diru. Vi sendube ne legis tiun libron.

HILMAR TONNESEN
Ne kaj mi ne intencas legi gxin.

SINJORINO BERNICK
Vi versxajne ne bone fartas hodiaux.

HILMAR TONNESEN
Ne, mi ne fartas.

SINJORINO BERNICK
Cxu vi eble ne bone dormis cxi-nokte?

HILMAR TONNESEN
Ne, mi dormis vere malbone. Mi faris promenadon hieraux vespere pro
mia malsano. Poste mi pasxadis al la klubo kaj legis vojagxpriskribon
pri la norda poluso. Estas io hardanta en tio sekvi la homojn en ilia
lukto kontraux la elementoj.

SINJORINO RUMMEL
Sed tio ne bone efikis al Vi, sinjoro Tonnesen.

HILMAR TONNESEN
Ne; gxi malbone efikis; la tutan nokton mi turnadis duondorme
songxante, ke min persekutis abomena rosmaro.

OLAF
(kiu envenis supre sur la gxardena sxtuparo) Cxu persekutis vin
rosmaro, onklo?

HILMAR TONNESEN
Mi tion songxis, vi stultulo! Sed cxu vi dauxre cxirkauxiras ludante
per tiu ridinda arko? Kial vi ne havigis al vi veran pafilon?

OLAF
Jes, mi volus, sed --

HILMAR TONNESEN
Cxar vera pafilo, tiu do havas iun sencon; cxiam estas io
nervostrecxa kiam oni estas pafonta.

OLAF
Kaj tiam mi povus pafi ursojn, onklo. Sed patro ne permesos al mi.

SINJORINO BERNICK
Vi ne devas meti tiajxojn en lian kapon, Hilmar.

HILMAR TONNESEN
Hm, -- tiela parencaro edukigxas hodiaux! Oni parolas pri sporto kaj
sporto, -- Ho Dio, -- sed cxio estas nur ludo; neniam serioza urgxo
al tio hardanta, kio trovigxas en kuragxa renkonto okulon al okulo
antaux la dangxero. Ne staru celante al mi per la arko, vi stultulo;
vi povus malpreni.

OLAF
Ne, onklo, gxi ne havas sagon.

HILMAR TONNESEN
Vi ne povas scii; gxi tamen povas havi sagon. Forprenu gxin, mi
diras! -- Kial pro diablo vi neniam vojagxis transen al Ameriko en iu
el la sxipoj de via patro? Tie vi povus vidi cxason al bizonoj aux
lukto kontraux la rugxuloj.

SINJORINO BERNICK
Tamen Hilmar do --

OLAF
Tion mi volonte farus, onklo; kaj eble mi renkontus onklon Johan kaj
onklinon Lona.

HILMAR TONNESEN
Hm --; sensencajxo.

SINJORINO BERNICK
Nun vi povas reen iri en la gxardenon, Olaf.

OLAF
Panjo, cxu mi ankaux povos eliri sur la straton?

SINJORINO BERNICK
Jes; sed ne tro foren.

(_Olaf_ kuras elen tra la kradpordo.)

ADJUNKTO RORLUND
Vi ne devus meti tiajn kapricojn en la kapon de la infano, sinjoro
Tonnesen.

HILMAR TONNESEN
Ne, kompreneble, li devas iri cxi tie kaj farigxi fornosidulo, kiel
tiom da aliuloj.

ADJUNKTO RORLUND
Sed kial Vi mem ne transvojagxos?

HILMAR TONNESEN
Mi? Kun mia malsano? Nu, tio komprenigxas; gxin oni ne multe
konsideras en la urbo. Sed tamen, -- oni havas ja certajn devojn al
la socio al kiu oni apartenas. Devas almenaux esti _iuj_ kiuj tenas
la standardon alte. Usx, nun li denove krias!

LA SINJORINOJ
Kiu krias?

HILMAR TONNESEN
Nu ja, mi ne scias. Ili estas iom lauxtvocxaj tie interne, kaj tio
igas min nervoza.

SINJORINO RUMMEL
Certe estas mia edzo, sinjoro Tonnesen. Sed mi diru al Vi, li tiom
kutimigxis paroli en grandaj kunvenoj --

ADJUNKTO RORLUND
Ankaux la aliaj ne estas mallauxtaj, sxajnas al mi.

HILMAR TONNESEN
Ne, Dio gardu, kiam temas pri defendo de la monujo, jen --; cxio ja
rezultas en kalkulo de bagatelajxoj cxi tie. Usx!

SINJORINO BERNICK
Estas almenaux pli bone ol pasinte, kiam cxio foruzigxis en amuzadoj.

SINJORINO LYNGE
Cxu vere estis tiel malbone pasinte?

SINJORINO RUMMEL
Jes, Vi kredu, sinjorino Lynge. Nomu Vin felicxa, ke Vi tiam ne
logxis cxi tie.

SINJORINO HOLT
Jes, vere okazis sxangxoj! Ho, kiam mi pensas pri miaj knabinaj
tagoj --

SINJORINO RUMMEL
Ho pensu nur antaux dekkvar -- dekkvin jaroj. Dio gardu nin kia vivo
estis cxi tie! Tiam ekzistis kaj la pilk-klubo kaj la muzik-asocio --

FRAUXLINO BERNICK
Kaj la drama-asocio. Gxin mi bone memoras.

SINJORINO RUMMEL
Jes, estas _tie_ ke via teatrajxo prezentigxis, sinjoro Tonnesen.

HILMAR TONNESEN
(iras al la fono) Nu, kio, kio --!

ADJUNKTO RORLUND
Teatrajxo de studento Tonnesen?

SINJORINO RUMMEL
Jes, estis longe antaux ol _Vi_ venis cxi tien, sinjoro adjunkto.
Cetere gxi prezentigxis nur unu fojon.

SINJORINO LYNGE
Cxu ne estis en _tiu_ teatrajxo, ke Vi aktoris kiel amorantino, laux
kio Vi diris, sinjorino Rummel?

SINJORINO RUMMEL
(ekrigardas post la _adjunkto_) Mi? Tion mi vere ne memoras,
sinjorino Lynge. Sed mi bone memoras la bruantaj sociaj arangxoj en
la familioj.

SINJORINO HOLT
Jes, mi ecx scias pri la domoj, kie ili prezentis du grandajn
tagmangxojn semajne.

SINJORINO LYNGE
Kaj ankaux venis cxi tien vojagxanta aktor-grupo lauxdire.

SINJORINO RUMMEL
Jes, tio estis ja la plej malbona --!

SINJORINO HOLT
(maltrankvila) Hm, hm --

SINJORINO RUMMEL
Nu, aktoroj? Ne, tion mi tute ne memoras.

SINJORINO LYNGE
Jes, tiuj homoj lauxdire faris tiom da petolajxoj. Kiel efektive
statas pri tiuj historioj?

SINJORINO RUMMEL
Ho, vere estas nenio, sinjorino Lynge.

SINJORINO HOLT
Kara Dina, donu al mi tiun linajxon.

SINJORINO BERNICK
(samtempe) Kara Dina, eliru kaj petu al Katrine enporti la kafon.

FRAUXLINO BERNICK
Mi iru kun vi, Dina.

(_Dina_ kaj _frauxlino Bernick_ eliras tra la plej supera pordo
maldekstre.)

SINJORINO BERNICK
(ekstaras) Kaj nun vi pardonu al mi momenton, miaj sinjorinoj; mi
pensas, ke ni trinku kafon tie ekstere.

(Sxi eliras sur la gxardenan sxtuparon kaj pretigas tablon; la
adjunkto staras cxe la pordo kaj parolas kun sxi. _Hilmar Tonnesen_
sidas tie ekstere fumante.)

SINJORINO RUMMEL
(mallauxte) Dio, sinjorino Lynge, kiel Vi timigis min!

SINJORINO LYNGE
Mi?

SINJORINO HOLT
Jes, sed estis ja Vi mem kiu komencis, sinjorino Rummel.

SINJORINO RUMMEL
Mi? Ne, kiel Vi povas tion diri, sinjorino Holt? Venis ecx ne vivanta
vorto el mia busxo.

SINJORINO LYNGE
Sed kio do _estas_?

SINJORINO RUMMEL
Kiel povis Vi komenci paroli --! Pensu, -- cxu Vi ne vidis, ke Dina
cxeestas?

SINJORINO LYNGE
Dina? Sed Dio gardu, cxu estas io pri --?

SINJORINO HOLT
Kaj ecx gxuste en _tiu cxi_ domo! Cxu Vi do ne scias, ke estis la
frato de sinjorino Bernick --?

SINJORINO LYNGE
Cxu li? Mi ja scias nenion; mi estas ja tute nova --

SINJORINO RUMMEL
Cxu Vi do ne auxdis ke --? Hm -- (al la filino) Iru en la gxardenon,
vi Hilda.

SINJORINO HOLT
Kaj ankaux vi, Netta. Kaj estu gxentilaj al la bedauxrinda Dina, kiam
sxi revenas.

(_Frauxlino Rummel_ kaj _frauxlino Holt_ eliras en la gxardenon.)

SINJORINO LYNGE
Nu, kio do estis pri la frato de sinjorino Bernick?

SINJORINO RUMMEL
Cxu Vi ne scias ke li estis tiu en la terura afero?

SINJORINO LYNGE
Cxu studento Tonnesen estis en terura afero?

SINJORINO RUMMEL
Ne, je Dio, la studento estas ja sxia kuzo, sinjorino Lynge. Mi
parolas pri la frato --

SINJORINO HOLT
-- la perditulo Tonnesen --

SINJORINO RUMMEL
Johan li nomigxis. Li fugxis al Ameriko.

SINJORINO HOLT
_Devis_ fugxi, pripensu.

SINJORINO LYNGE
Kaj _li_ do estis en terura afero?

SINJORINO RUMMEL
Jes, estis io tia --; kiel mi do nomu gxin? Estis io pri la patrino
de Dina. Ho, mi memoras kvazaux tio estus hodiaux. Johan Tonnesen
tiam estis en la oficejo de maljuna sinjorino Bernick; Karsten
Bernick jxus estis veninta de Parizo, -- ankoraux ne estis
fiancxigxinta --

SINJORINO LYNGE
Nu, sed tiu terura historio?

SINJORINO RUMMEL
Jes, vidu, -- tiun vintron la aktora trupo de Moller cxeestis en la
urbo --

SINJORINO HOLT
-- kaj en tiu trupo estis la aktoro Dorf kaj lia edzino. Cxiuj junaj
homoj profunde cxarmigxis de sxi.

SINJORINO RUMMEL
Jes, Dio scias kiel ili povis trovi, ke _sxi_ estas bela. Sed jen la
aktoro Dorf revenis hejmen malfrue iun vesperon --

SINJORINO HOLT
-- tute neatendite --

SINJORINO RUMMEL
-- Kaj li trovas --; ne; tio vere ne estas rakontinda.

SINJORINO HOLT
Ne, sinjorino Rummel, li trovis nenion, cxar la pordo estis sxlosita
interne.

SINJORINO RUMMEL
Jes, estas ja tio kion mi diras; li trovis la pordon sxlosita. Kaj
pensu, sinjorino, tiu, kiu estis interne, devas salti tra la
fenestro.

SINJORINO HOLT
Tute supre de mansardo!

SINJORINO LYNGE
Kaj tiu estis la frato de sinjorino Bernick?

SINJORINO RUMMEL
Jes, efektive estis.

SINJORINO LYNGE
Kaj post tio li fugxis al Ameriko?

SINJORINO HOLT
Jes, li ja devis fugxi, komprenu.

SINJORINO RUMMEL
Cxar poste malkovrigxis io preskaux same malbona; imagu, li estis
atencinta la kason --

SINJORINO HOLT
Sed tion oni ne certe scias, sinjorino Rummel; eble estis nur
onidiroj.

SINJORINO RUMMEL
Sed nun auxdu do --! Cxu _tio_ ne estis konata en la tuta urbo? Cxu
maljuna sinjorino Bernick ne preskaux bankrotis pro tiu afero? Tion
mi ja auxdis de Rummel mem. Sed Dio gardu _mian_ busxon.

SINJORINO HOLT
Nu, al sinjorino Dorf la mono almenaux ne iris, cxar sxi --

SINJORINO RUMMEL
Ja, Dorf forvojagxis de edzino kaj de infanoj. Sed la sinjorino tamen
estis tiel auxdaca resti cxi tie tutan jaron. Montri sin en la teatro
sxi ne plu kuragxis; sed sxi vivtenis sin lavante kaj kudrante por
homoj --

SINJORINO HOLT
Kaj sxi provis komenci danc-lernejon.

SINJORINO RUMMEL
Tio kompreneble ne sukcesis. Kiuj gepatroj volus konfidi siajn
infanojn al iu tia? Sed ne dauxris longe pri sxi; la bela sinjorino
ne estis kutimita al laboro; kaptigxis sxia brusto, kaj sxi mortis.

SINJORINO LYNGE
Hu, estas vere teruraj historioj!

SINJORINO RUMMEL
Jes, kredu, estis severe elteni por la familio Bernick. Estas la
malluma makulo en la suno de ilia felicxo, kiel Rummel iam esprimis
sin. Tial neniam parolu pri tiuj aferoj cxi tie en la domo, sinjorino
Lynge.

SINJORINO HOLT
Kaj pro Dio ankaux ne pri la duonfratino!

SINJORINO LYNGE
Jes, sinjorino Bernick havas ja ankaux duonfratinon?

SINJORINO RUMMEL
Havis -- felicxe; cxar nun la parenceco certe estas finita inter la
du. Jes, sxi estis iu precipa! Imagu, sxi fortondis la harojn, kaj
iris en viraj botoj en pluva vetero.

SINJORINO HOLT
Kaj kiam la duonfrato -- la perdita subjekto -- estis forkurinta,
kaj la tuta urbo kompreneble sxokigxis pro li, -- cxu Vi scias kion
sxi tiam faras? Sxi vojagxas transen al li!

SINJORINO RUMMEL
Jes, kaj la skandalo, kiun sxi faris antaux ol forvojagxi, sinjorino
Holt!

SINJORINO HOLT
Tsxsx, ne parolu pri tio.

SINJORINO LYNGE
Dio, cxu sxi ankaux faris skandalon?

SINJORINO RUMMEL
Jes, nun Vi auxdu, sinjorino Lynge. Bernick estis jxus sin
fiancxigxinta al Betty Tonnesen; kaj gxuste kiam li venis kun sxi cxe
la brako enen al sxia onklino por informi --

SINJORINO HOLT
La gefratoj Tonnesen estis orfaj, Vi sciu --

SINJORINO RUMMEL
-- kaj Lona Hessel ekstaras de la segxo kie sxi sidas, kaj donas al
la gxentila, kulturita Karsten Bernick vangofrapon, ke resonis en li.

SINJORINO LYNGE
Ne, nun mi neniam --!

SINJORINO HOLT
Estas tute certe.

SINJORINO RUMMEL
Kaj sxi pakis sian kofron kaj forvojagxis al Ameriko.

SINJORINO LYNGE
Sed do sxi ja mem estus havinta inklinon al li.

SINJORINO RUMMEL
Jes, kredu ke sxi havis. Sxi imagis ke farigxus paro el tiuj du, kiam
li revenus el Parizo.

SINJORINO HOLT
Jes, imagu, ke sxi kredus tiajxon! Bernick, -- tiu juna bonkonduta
grandmonda sinjoro, -- perfekta galantulo, -- favorato de cxiuj
virinoj --

SINJORINO RUMMEL
-- kaj tamen deca, sinjorino Holt; kaj tiel morala.

SINJORINO LYNGE
Sed pri kio okupigxis tiu frauxlino Hessel en Ameriko?

SINJORINO RUMMEL
Nu, vidu, super tio kusxas, kiel Rummel iam esprimis sin, vualo, kiu
ne estas levinda.

SINJORINO LYNGE
Kion tio signifas?

SINJORINO RUMMEL
Sxi ja ne plu havas iun rilaton kun la familio, Vi komprenu; sed tiom
scias ja la tuta urbo, ke sxi kantis por mono en la gastejoj tie --

SINJORINO HOLT
-- kaj sxi faris prelegojn en la salonoj --

SINJORINO RUMMEL
-- kaj sxi eldonis nenormalan libron.

SINJORINO LYNGE
Cxu vere --!

SINJORINO RUMMEL
Ho jes, Lona Hessel efektive estas unu el la sunmakuloj en la familia
felicxo de la Bernikoj. Sed nun Vi ja scias pri la aferoj, sinjorino
Lynge. Je Dio, mi nur parolis pri tio cxi, por ke Vi gardu Vin.

SINJORINO LYNGE
Jes, pri tio Vi povas esti certa ke mi faru. -- Sed tiu bedauxrinda
Dina Dorf! Mi vere sentas bedauxron por sxi.

SINJORINO RUMMEL
Nu, por sxi estis ja pura felicxo. Imagu se sxi restus en la manoj de
la gepatroj! Ni cxiuj kompreneble zorgis pri sxi, admonis sxin plej
eble bone. Post ioma tempo frauxlino Bernick decidigis, ke sxi venu
en cxi tiun domon.

SINJORINO HOLT
Sed malfacila infano sxi cxiam estis. Imagu, -- cxiuj la malbonaj
ekzemploj. Tia infano ja ne estas kiel unu el niaj propraj; oni devas
preni sxin per la bono, sinjorino Lynge.

SINJORINO RUMMEL
Tsxsx, -- jen sxi. (lauxte) Jes, tiu Dina vere estas diligenta
knabino. Nu, cxu vi venas, Dina? Ni sidas cxi tie formetante la
kudrajxojn.

SINJORINO HOLT
Ho, kiel bonodoras via kafo, dolcxa Dina. Tia antauxtagmeza taso da
kafo --

SINJORINO BERNICK
(ekstere sur la gxardena sxtuparo) Bonvolu, sinjorinoj!

(_Frauxlino Bernick_ kaj _Dina_ estas jam helpinta al la servistino
enporti la kafajxojn. Cxiuj sinjorinoj prenas lokon tie ekstere; ili
parolas supermezure amike al _Dina_. Iom poste sxi iras en la salonon
kaj sercxas sian manlaboron.)

SINJORINO BERNICK
(ekstere apud la kafotablo) Dina, cxu ne ankaux vi --?

DINA
Ne, dankon; mi ne volas.

(Sxi eksidas kun sia kudrajxo. _Sinjorino Bernick_ kaj la _adjunkto_
intersxangxas kelkajn vortojn; momenton poste li eniras en la
salonon.)

ADJUNKTO RORLUND
(improvizas pretekston por iri al la tablo kaj diras mallauxte:)
Dina.

DINA
Jes.

ADJUNKTO RORLUND
Kial Vi ne volas sidi tie ekstere?

DINA
Kiam mi envenis kun la kafo, mi povis vidi sur la fremda sinjorino,
ke ili estis parolintaj pri mi.

ADJUNKTO RORLUND
Kaj cxu Vi ne ankaux vidis, kiel amike sxi kondutis al Vi tie
ekstere?

DINA
Sed tion mi ne toleras!

ADJUNKTO RORLUND
Vi havas obstinan animon, Dina.

DINA
Jes.

ADJUNKTO RORLUND
Sed kial Vi kondutas tiel?

DINA
Mi ne estas alia.

ADJUNKTO RORLUND
Cxu Vi ne povus konduti alimaniere?

Pages:
1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7