Selections from Erasmus
E >>
Erasmus Roterodamus >> Selections from Erasmus
Pages:
1 | 2 |
3 |
4 |
5 |
6 |
7 |
8 |
9 |
10 |
11
Habes nostra ludicra; nunc ad seria. Duplicem
mecum contentionem acceperas, scribendi et munera
mittendi. Altera te plane victum declaras, ut qui 65
alienis manibus mecum dimicare coeperis; an infitiaberis
impudens? Non arbitror, si quid frontis est.
Alteram ipse ne suscepi quidem, sed ultro manus dedi.
Literis longe vinceris, immo ne pugnas quidem, nisi ut
Patroclus Achillis armis. Muneribus nolo tecum inire 70
certamen. An poeta cum negotiatore? Quid simile?
Verum heus tu, ad aequiorem concertationem provoco.
Experire utrum tu me prius mittendo an ego te
scribendo defatigem. Hoc demum sit bellum dignum
poeta, dignum institore. Tu si quid audes, accingere; 75
ac bene vale. Parisiis. Anno M.CCCC.XCVII.
III. A WINTER JOURNEY
GUILHELMO MONTIOIO COMITI ANGLO ERASMUS ROTERODAMUS S.D.
Pervenimus tandem et quidem incolumes, tametsi
invitis (ut apparet) et superis et inferis. O durum
iter! Quem ego posthac Herculem, quem Ulyssem non
contemnam? Pugnabat Iuno semper poeticis viris
infesta; rursum Aeolum sollicitarat; nec ventis modo 5
in nos saeviebat, omnibus armis in nos dimicabat, frigore
acerrimo, nive, grandine, pluvia, imbre, nebulis,
omnibus denique iniuriis. Hisque nunc singulis nunc
universis nos oppugnabat. Prima nocte post diutinam
pluviam subitum atque acre obortum gelu viam 10
asperrimam effecerat; accessit nivis vis immodica;
deinde grando, tum et pluvia, quae simul atque terram
arboremve contigit, protinus in glaciem concreta est.
Vidisses passim terram glacie incrustatam, neque id
aequali superficie, sed colliculis acutissimis passim 15
exstantibus. Vidisses arbores glacie vestitas adeoque
pressas, ut aliae summo cacumine imum solum contingerent,
aliae ramis lacerae, aliae medio trunco discissae
starent, aliae funditus evulsae iacerent. Iurabant nobis
e rusticis homines natu grandes, se simile nihil unquam 20
in vita vidisse antea. Equis interim eundum erat
nunc per profundos nivium cumulos, nunc per sentes
glacie incrustatos, nunc per sulcos bis asperos, quos
primum gelu duraverat, deinde et glacies acuerat, nunc
per crustam quae summas obduxerat nives; quod 25
quidem mollius erat quam ut equum sustineret, durius
quam ut ungulas non scinderet.
Quid inter haec animi Erasmo tuo fuisse credis?
Insidebat attonito equo eques attonitus; qui quoties
aures erigebat, ego animum deiciebam, quoties ille in 30
genua procumbebat, mihi pectus saliebat. Iam Bellerophon
ille poeticus suo terrebat exemplo; iam meam
ipse temeritatem exsecrabar, qui mutae beluae vitam
et una literas meas commiserim. Sed audi quiddam,
quod tu credas ex veris Luciani narrationibus petitum, 35
ni mihi ipsi Batto teste accidisset. Cum arx iam ferme
in prospectu esset, offendimus omnia undique glacie
incrustata, quae ut dixi in nivem inciderat. Et erat
tanta ventorum vis, ut eo die unus atque alter collapsi
perierint. Flabant autem a tergo. Itaque per declive 40
montium me demittebam, per summam glaciem velificans,
atque interim hastili cursum moderans. Id erat
clavi vice. Novum navigandi genus. Toto fere itinere
obvius fit nemo, sequitur nemo, adeo non solum saeva
sed etiam monstruosa erat tempestas. Quarto vix 45
demum die solem aspeximus. Hoc unum ex tantis
malis commodi excerpsimus, quod latronum incursus
timuimus minus: timuimus tamen, ut homines pecuniosos
decebat.
Habes iter meum, adolescens generosissime idemque 50
candidissime; quod ut durissimum fuit, ita reliqua fuere
secundissima. Vivi pervenimus ad Annam Principem
Verianam. Quid ego tibi de huius mulieris comitate,
benignitate, liberalitate memorem? Scio rhetorum
amplificationes suspectas haberi solere, praesertim iis 55
qui eius artificii rudes non sint. At hic me nihil
allevare, immo re vinci artem nostram, mihi credas
velim. Nihil unquam produxit rerum natura aut pudentius
aut prudentius aut candidius aut benignius.
Quid de meo Batto iactitem, cuius pectore nihil habuit 60
hic orbis simplicius, nihil amantius?
Haec scribebam in patriam concessurus; deinde adamatam
Lutetiam repetam et has ipsas literas fortasse
praecurram. Ceterum de nostro convictu nihil certi
scribere licet. Tamen consilium ex tempore capietur. 65
Hoc unum tibi persuade, neminem vivere qui te magis
ex animo amet quam tuus Erasmus. Battus quoque
meus, omnium et amorum et odiorum meorum socius,
te pari caritate prosequitur. Cura, mi Guilhelme, ut
quam optime valeas. 70
Ex arce Tornenhensi pridie nonas Februarias.
IV. AN ENGLISH COUNTRY-HOUSE
ERASMUS FAUSTO ANDRELINO POETAE LAUREATO
Nos in Anglia nonnihil promovimus. Erasmus
ille, quem nosti, iam bonus propemodum venator est,
eques non pessimus, aulicus non imperitus, salutat paulo
blandius, arridet comius, et invita Minerva haec omnia.
Tu quoque, si sapis, huc advolabis. Quid ita te iuvat 5
hominem tam nasutum inter merdas Gallicas consenescere?
Sed retinet te tua podagra; ut ea te salvo pereat
male. Quanquam si Britanniae dotes satis pernosses,
Fauste, ne tu alatis pedibus huc accurreres; et si
podagra tua non sineret, Daedalum te fieri optares. 10
Nam ut e plurimis unum quiddam attingam, sunt
hic nymphae divinis vultibus, blandae, faciles, et quas
tu tuis camenis facile anteponas. Est praeterea mos
nunquam satis laudatus. Sive quo venis, omnium
osculis exciperis; sive discedis aliquo, osculis dimitteris; 15
redis, redduntur suavia; venitur ad te, propinantur
suavia; disceditur abs te, dividuntur basia; occurritur
alicubi, basiatur affatim; denique quocunque te moves,
suaviorum plena sunt omnia. Quae si tu, Fauste,
gustasses semel quam sint mollicula, quam fragrantia, 20
profecto cuperes non decennium solum, ut Solon fecit,
sed ad mortem usque in Anglia peregrinari. Cetera
coram iocabimur; nam videbo te, spero, propediem.
Vale, ex Anglia. Anno M.CCCC.LXXXXIX.
V. A VISIT TO COURT
Edidimus olim carmen de laudibus regis Henrici septimi
et illius liberorum, nec non ipsius Britanniae. Is erat
labor tridui, et tamen labor, quod iam annos aliquot
nec legeram nec scripseram ullum carmen. Id partim
pudor a nobis extorsit, partim dolor. Pertraxerat me 5
Thomas Morus, qui tum me in praedio Montioii agentem
inviserat, ut animi causa in proximum vicum exspatiaremur.
Nam illic educabantur omnes liberi regii, uno
Arcturo excepto, qui tum erat natu maximus. Ubi
ventum erat in aulam, convenit tota pompa, non solum 10
domus illius verum etiam Montioiicae. Stabat in medio
Henricus annos natus novem, iam tum indolem quandam
regiam prae se ferens, hoc est animi celsitudinem
cum singulari quadam humanitate coniunctam.
A dextris erat Margareta, undecim ferme annos nata, 15
quae post nupsit Iacobo Scotorum regi. A sinistris
Maria lusitans, annos nata quatuor. Nam Edmondus
adhuc infans in ulnis gestabatur. Morus cum Arnoldo
sodali salutato puero Henrico, quo rege nunc floret
Britannia, nescio quid scriptorum obtulit. Ego, quoniam 20
huiusmodi nihil exspectabam, nihil habens quod
exhiberem, pollicitus sum aliquo pacto meum erga
ipsum studium aliquando declaraturum. Interim subirascebar
Moro quod non praemonuisset, et eo magis
quod puer epistolio inter prandendum ad me misso 25
meum calamum provocaret. Abii domum, ac vel invitis
Musis, cum quibus iam longum fuerat divortium, carmen
intra triduum absolvi. Sic et ultus sum dolorem meum
et pudorem sarsi.
VI. ERASMUS AT OXFORD
ERASMUS GULIELMO MONTIOIO COMITI GENEROSO S.D.
Si tu tuaque generosissima coniunx, socer humanissimus
reliquaque familia valetis, est cur maximopere
gaudeamus. Nos hic quidem valemus perbelle, et indies
bellius. Dici non potest quam mihi dulcescat Anglia
tua, idque partim consuetudine, quae omnia dura lenire 5
solet, partim Coleti Charnocique Prioris humanitate,
quorum moribus nihil fingi potest suavius, mellitius,
amabilius; cum his duobus amicis ego vel in extrema
Scythia vivere non recusem. Idem quod scripsit Horatius,
et vulgus interdum videre verum, res ipsa me 10
docuit; cuius hoc tritum nosti, quarum rerum durissimi
soleant esse aditus, eas felicius evenire. Quid nostro
illo ingressu fuit, ut ita dicam, inauspicatius? at nunc
secundiora indies omnia. Evomui taedium omne quo
me quondam nauseantem videbas. Quod reliquum est, 15
te oro, meum decus, ut quando tum cum meus me animus
deficiebat, tuo sustinuisti, nunc cum meus mihi non
deest, tuus ne destituat.
Quod ad diem praefinitum non veneris, expostulare
tecum nec libet, nec iuro me posse puto. Quid te retardarit 20
equidem nescio. Hoc unum scio, quicquid
fuit, legitimum quiddam et iustum fuisse, quare venire
non potueris; nam voluisse nihil dubito. Neque enim
ullam video causam cur istud fingere volueris. Et ea
est generosissimae mentis tuae ingenua simplicitas, ut 25
maxima etiam de causa mentiri nec scias si velis, nec
velis si scias. Non est meum te vel hortari vel dehortari,
immo dehortari potius. Quod tuae te res hortantur,
id sequere. Nos ita te desideramus ut interim te tuis
commodis inservire velimus. Si brevi venturus es 30
gaudemus; sin qua res te retinet, modo incommodi nihil
sit, ut hactenus fecimus, aequo te animo exspectabimus.
Pecunias meas anulo tuo diligenter obsignatas mitte.
Priori iam sum multis nominibus obaeratus; ministrat
ille quidem tum benigne tum prompte. Verum quando 35
ille humanissimi hominis officio functus est, par est nos
invicem gratorum hominum munere fungi, et quam
ille libenter dedit, tam nos libenter reddere. Ut rara
supellectile, ita bonis amicis parcius utendum esse
censeo. Si quid istic novatum est, facito me per literas 40
certiorem. Bene vale.
Oxoniae.
VII. AN OXFORD DINNER PARTY
ERASMUS DOMINO IOANNI SIXTINO S.D.
Quam vellem nuper, ut exspectaram, ita nostro illi
convivio interfuisses; vero inquam convivio, non symposio.
Mihi quidem omnino nullum unquam fuit suavius,
lautius, mellitius. Deerat nihil. Belli homunculi,
tempus lectum, locus lectus, apparatus non neglectus. 5
Iis lautitiis ut vel Epicurum ipsum, iis sermonibus
conditum erat ut vel Pythagoram delectare posset.
Homunculi non belli solum verum etiam bellissimi,
et eiusmodi qui Academiam possent facere, non modo
convivium. Quinam, inquies? Accipe, quo magis te 10
doleas abfuisse. Primum Richardus prior, ille Charitum
antistes; tum Theologus is, qui eodem die Latinam
habuerat contionem, vir tum modestus tum eruditus;
deinde Philippus ille tuus, homo lepidissimae festivitatis
Praesidebat Coletus veteris illius theologiae vindex 15
atque assertor. Accumbebat dextra Prior, homo
(ita me deus amet) non minus mirabili mixtura ex omnium
literarum generibus omnibus, quam ex summa
humanitate summaque item integritate conflatus. Ad
laevam recentior ille Theologus, cui nos quidem laevum 20
latus clausimus, ne poeta convivio deesset. Ex adverso
Philippus, ne non adesset iurisperitus. Accumbit deinceps
mixtum et sine nomine vulgus.
His ordinibus ita digestis statim bellum oritur inter
pocula, non tamen ex poculis neque poculentum. Cum 25
variis de rebus parum conveniebat, tum de hac pugna
erat acerrima. Dicebat Coletus Caym ea primum culpa
Deum offendisse, quod tanquam conditoris benignitate
diffisus suaeque nimium confisus industriae terram primus
proscidisset, cum Abel sponte nascentibus contentus 30
oves pavisset. Contra, nos pro se quisque niti,
Theologus ille syllogismis, ego rhetoriis. Ne Hercules
quidem contra duos, aiunt Graeci. At ille unus vincebat
omnes; visus est sacro quodam furore debacchari
ac nescio quid homine sublimius augustiusque prae se 35
ferre. Aliud sonabat vox, aliud tuebantur oculi, alius
vultus, alius aspectus, maiorque videri, afflatus est
numine quando.
Tandem cum et longius processisset disputatio, et esset
quam ut convivio conveniret gravior atque severior, 40
tum ego meis, hoc est poetae, partibus functurus, ut
et eam contentionem discuterem et festiviore fabella
prandium exhilararem, 'Res' inquam 'perantiqua est
et ex vetustissimis auctoribus repetenda; de qua
quid ipse in literis reppererim exponam, si prius detis 45
fidem vos id quod sum narraturus pro fabula non
habituros.' Ubi promiserant, 'Incidimus' inquam 'olim
in vetustissimum codicem, cuius et titulum et auctorem
aetas aboleverat tineaeque bonis literis semper
infestae deroserant. In eo unica tantum pagina nec 50
erat carie vitiata nec a tineis aut soricibus arrosa,
Musis credo quae sua sunt tutantibus. In ea me hac
ipsa de re, de qua decernitis, legere memini aut veram
aut, si vera non est, certe veri simillimam narrationem;
quam si vultis recensebo.' 55
Iubentibus illis 'Erat' inquam 'Caym ille homo
quemadmodum industrius, ita famelicus et avidus. Is
a parentibus persaepe audierat in viridario illo unde
fuissent depulsi, segetes sua sponte provenire laetissimas
spicis amplissimis, granis praegrandibus, culmis 60
adeo proceris ut alnum nostratem aequarent; eis nec
lolium nec spinam ullam aut carduum internasci. Haec
cum ille probe meminisset videretque eam tellurem
quam tum vexabat aratro, vix malignam minutamque
frugem producere, dolum addidit industriae. Angelum 65
illum paradisi custodem adiit, eumque veteratoriis
technis adortus magnis promissis corrupit, ut sibi ex
felicioribus illis segetibus vel paucula grana clam largiretur.
Dicebat Deum iam olim huius rei securum
ac neglegentem esse; tum si maxime rescisset, facile 70
impune futurum, cum res esset nullius momenti, modo
de pomis illis nihil attingeretur, de quibus solis fuisset
interminatus Deus.
'"Eia" inquit "ne ianitor sis nimium diligens. Quid
si ingrata etiam est illi nimia tua sedulitas? Quid si 75
falli etiam cupit, magisque illum hominum callida industria
quam iners otium delectabit? An vero tu tibi
isto munere magnopere places? Ex angelo carnificem
te fecit, ut miseros nos et perditos crudelis arceres a
patria; te foribus cum rhomphaea alligavit, cui muneri 80
nos canes nuper coepimus addicere. Nos quidem
sumus miserrimi, at tu mihi videris conditione non
paulo afflictiore. Nos quidem paradiso caremus, quia
pomum nimium dulce gustavimus. Tu ut inde nos
arceas, pariter et coelo cares et paradiso; hoc miserior, 85
quod nobis quidem huc atque illuc, quo fert animi
libido, vagari liberum est. Habet et haec nostra regio,
si nescis, quibus exsilium nostrum consolemur, nemora
comis virentibus, mille arborum genera et quibus vixdum
invenimus vocabula, fonticulos passim ex clivis, 90
ex rupibus scaturientes; flumina limpidissimis aquis
ripas herbidas lambentia, montes aerios, valles opacas,
ditissima maria. Nec dubito quin in intimis illis suis
visceribus claudat tellus aliquid bonarum mercium;
quas ut eruam, scrutabor omnes eius venas, aut si mihi 95
defuerit aetas, nepotes certe mei facient. Sunt et hic
aurea mala, sunt fici pinguissimi, sunt frugum omniiuga
genera. Multa adeo passim sponte nascuntur ut
paradisum istum non magnopere desideremus, si liceat
hic aeternum vivere. Infestamur morbis; et huic rei 100
inveniet remedium humana industria. Video herbas
mirum quiddam spirantes. Quid si et hic inveniatur
aliqua quae vitam faciat immortalem? Nam scientia
ista non video quid ad rem pertineat. Quid mihi cum
his quae nihil ad me attinent? Quanquam in hac parte 105
non cessabo, quando nihil est quod non expugnet
pertinax industria. Ita nos pro uno hortulo mundum
latissimum accepimus, tu utrinque exclusus nec
paradiso frueris neque coelo neque terra, perpetuo his
affixus foribus, rhomphaeam semper versans, quid nisi 110
ut cum vento pugnes? Eia age, si sapis, tibi simul et
nobis consule. Da quod sine tuo detrimento largiri
potes, et accipe nostra vicissim quae tibi facimus communia.
Miser fave miseris, exclusus exclusis, damnatis
damnatior." 115
'Persuasit pessimam causam vir pessimus, orator
optimus. Paucula grana furtim accepta diligenter
obruit, enata sunt non sine fenore, id fenus rursum
terrae gremio commissum, iterumque atque iterum,
aliud atque aliud. Nec saepius aestas recurrit, quam 120
ille iam ingentem spatiosumque agrorum tractum hac
semente occupavit. Quae res ubi evidentior esse
coepisset quam ut superos latere posset, vehementer
iratus Deus "Quantum intellego" inquit "iuvat hunc
furem labor et sudor. Eum ego illi magnifice cumulabo." 125
Simulque cum dicto confertissimum undique agmen
immittit in segetem, formicarum, curculionum, bufonum,
erucarum, murium, locustarum, scrofarum, avium
aliarumque id genus pestium, quae segetem partim
adhuc humo conditam, partim herbescentem, partim 130
iam flavam, partim horreo compositam depascerentur.
Accessit ingens ex coelo calamitas, grandinis et venti vis
tanta ut quernis roboribus aequales culmi illi stipulae
aridae in morem defringerentur. Angelus ille custos
mutatus atque, quod hominibus faveret, humano corpori 135
inclusus. Caym, cum Deum incensis frugibus placare
studeret, nec fumus subvolaret, certam illius iram
intellegens desperat.'
Habes fabulam, Sixtine, inter pocula dictam atque
inibi inter pocula natam, atque adeo ex ipsis, si libet, 140
poculis, quam volui ad te perscribere; primum ne nihil
scriberem, cum meas esse partes agnoscerem ut scriberem,
quippe qui tuas literas posterior accepissem,
deinde ne tu eius convivii tam lauti prorsus expers esses.
Bene vale. Oxoniae. 145
VIII. LEARNING IN ENGLAND
ERASMUS ROBERTO PISCATORI AGENTI IN ITALIA ANGLO S.D.
Subverabar nonnihil ad te scribere, Roberte carissime,
non quod metuerem ne quid de tuo in nos amore
tanta temporum locorumque disiunctio detrivisset; sed
quod in ea sis regione, ubi vel parietes sint tum eruditiores
tum disertiores quam nostrates sunt homines; 5
ut quod hic pulchre expolitum, elegans, venustum habetur,
istic non rude, non sordidum, non insulsum videri
non possit. Quare tua te exspectat prorsus Anglia non
modo iureconsultissimum, verum etiam Latine Graeceque
pariter loquacem. Me quoque iampridem istic 10
videres, nisi Comes Montioius iam ad iter accinctum
in Angliam suam abduxisset. Quo enim ego iuvenem
tam humanum, tam benignum, tam amabilem non
sequar? Sequar, ita me deus amet, vel ad inferos usque.
Amplissime tu quidem mihi eum praedicaras graphiceque 15
prorsus descripseras; at vincit cotidie, mihi crede,
et tuam praedicationem et meam de se existimationem.
Sed quid Anglia nostra te delectat, inquis? Si quid
mihi est apud te fidei, mi Roberte, hanc mihi fidem
habeas velim, nihil adhuc aeque placuisse. Coelum 20
tum amoenissimum tum saluberrimum hic offendi;
tantum autem humanitatis atque eruditionis, non illius
protritae ac trivialis, sed reconditae, exactae, antiquae,
Latinae Graecaeque, ut iam Italiam nisi visendi gratia
haud multum desiderem. Coletum meum cum audio, 25
Platonem ipsum mihi videor audire. In Grocino quis
illum absolutum disciplinarum orbem non miretur?
Linacri iudicio quid acutius, quid altius, quid emunctius?
Thomae Mori ingenio quid unquam finxit natura
vel mollius vel dulcius vel felicius? Iam quid ego 30
reliquum catalogum recenseam? Mirum est dictu
quam hic passim, quam dense veterum literarum seges
efflorescat; quo magis debes reditum maturare. Comes
ita te amat, ita meminit, ut de nullo loquatur saepius,
de nullo libentius. Vale. 35
Londini tumultuarie. Nonis Decembr. (1499).
IX. A JOURNEY TO PARIS
ERASMUS BATTO S.P.D.
Multis nominibus tibi gratias agere debeo, mi Batte,
qui vigilias meas, hoc est opes, miseris, cum mature,
quod non soles, tum optima fide, ut consuesti facere;
denique per tabellionem non modo diligentem verum
etiam facundum, ita ut mihi non illius labori modo 5
verum etiam orationi fuerit referenda merces. Verum
artem arte lusimus et iuxta vetus proverbium contra
Cretensem Cretizavimus.
Anglica fata Parisios usque nos sunt persecuta. En
tibi alteram narro tragoediam priore etiam atrociorem! 10
Pridie Calendas Februarias Ambianos pervenimus,
bone deus, quam duro itinere! Iuno, opinor, aliqua
rursus Aeolum in nos excitarat. Ego cum iam de
via ita essem affectus ut morbum etiam metuerem,
coepi de equis conducendis cogitare, non paulo praestare 15
ratus corpusculo quam nummulis parcere. Et
hic sunt ad perniciem secunda omnia. Dum diversorium
solitum peto, obiter forte aedes praetereo
quasdam equis locandis inscriptas. Ingredior, advocatur
locator, homo effigie et habitu ita adamussim 20
Mercurium referens ut mihi primo quoque congressu
furis suspicionem dederit. Convenit de mercede.
Conductis duobus equis iter sub vesperum ingredimur,
comitante iuvene quodam, quem generum esse
suum aiebat, qui iumenta domum referret. Postridie 25
ad viculum quendam, cui divo Iuliano nomen est,
perventum est et quidem multa adhuc luce, locum
latrocinio destinatum. Ego ut pergeremus hortabar.
Ille latronis discipulus causari, equos non esse supra
vires defatigandos, satius esse illic pernoctare ac 30
postridie id dispendii anticipata luce sarcire. Non
repugnabam magnopere, nihil etiamdum sceleris
suspicans. Iam propemodum cenaveramus, cum
ministra iuvenem illum una nobiscum accumbentem
a convivio sevocat, alteri equo nescio quid mali esse 35
dictitans. Discedit adolescens sed eo vultu ut aliud
nuntiatum intellegeres. Ego continuo puellam revocans,
'Heus' inquam 'filia, uter equorum male habet,
meusne an huius?' Nam aderat Anglus itineris mei
comes. 'Et quid tandem est mali?' Illa conscientiam 40
constanter dissimulare non valens subrisit, et
figmentum confessa venisse notum quendam aiebat,
qui iuvenem ad colloquium evocasset.
Nec ita multo post locator ipse, qui iugulos nostros
victimae destinarat, cenaculum ingreditur. Nos admirari, 45
rogare quidnam accidisset, quod tam inexspectatus
atque improvisus adesset. Ait se rem adferre
flebilem, filiam suam, eius iuvenis uxorem, ita ab
equo calcibus percussam ut iam animam propemodum
ageret; tumultuario itinere sese accurrisse, ut eum 50
domum revocaret. Mihi iam tum commentum obolere
coepit. Utriusque vultum et gestus curiosius observo.
In locatore ilico inconstantiam quandam animadverto,
in iuvene stuporem qui e regione accumbebat; ac
mecum protinus Ciceronianum illud, Nisi fingeres, 55
non sic ageres. Iam mihi nihil agendum putabam,
nisi ut ab homine absolverer, quippe qui nihil usquam
viderem quod non latrocinium saperet. Augebant
anteacta suspicionem, quod cum Ambianis de mercede
convenisset, ille data opera me rogavit quasnam esset 60
pecunias accepturus. Subito aderant, nec scio unde
emersissent, qui sermonibus adiuvabant fabulam. Mihi
laudabant locatorem, gratulabantur de tali comite,
me vicissim locatori commendabant. Rogabat semel
atque iterum locator ecquem haberem postulatum, 65
id est nomisma rarius. Nego mihi esse. Deprompsi
scutatum unum atque alterum, qui tametsi satis
probarentur, tamen blandius efflagitabat ut e multis
quos habere me putabat, unum aliquem bellissimum
darem. Est enim hoc huius sceleratissimae artis 70
caput, explorare quantum quisque viator secum portet.
Ostendebam quos tum habebam, e quibus ille bellissimum
sibi retinuit.
Accedebant ad maleficii coniecturam quaedam a
iuvene in itinere dicta ac facta; quae consilio soceri 75
de composito praeparata videri possent. E duobus
equis alter erat ignavissimus, ut in fuga nihil futurum
esset praesidii. Is cui ego insidebam, in collo vulnus
ingens habebat adhuc unguentis oblitum. Non ita
procul aberamus ab urbe, rogat iuvenis sibi liceat 80
a tergo meo in lumbos equi conscendere, iumentum
assuetum ferendis duobus, ne quid metuerem equo.
'Sero' inquit 'exivimus, hoc celerius perveniemus.'
Passus sum; oritur sermo variis de rebus. Sic loquitur
de socero quasi non optime de illo sentiret. Est et 85
hoc unum e latronum mysteriis. Interea crumena
mea defluit in tergum, inerant autem octo ferme
coronati aurei. Is reponit ad umbilicum. Rursum
defluentem reponit, admonens ut crumena semper
sit in oculis. Ego ridens 'Quorsum' inquam 'attinet 90
servare vacuam?' Obscura iam nocte nemus quoddam
emensi tandem in vicum quendam emersimus. Iuvenis
circumspectans fingit se nescire ubinam locorum esset,
ducit nos in aedes nescio quas. Iubeo ut iuvenis ipse
se curet suo more, nos utrique ieiuni cubitum imus. 95
Anglus hoc religioni dabat, ego valetudini; nam graviter
e stomacho laborabam. Accedit mulier, nobis ut putabat
altum dormientibus, multa cum ignoto illo, ut
simulabat, iuvene familiarissime collocuta est. Tandem
iuvene submonente reliquus sermo sibilis peractus 100
est, ut exaudire non possem.
Pages:
1 | 2 |
3 |
4 |
5 |
6 |
7 |
8 |
9 |
10 |
11